เรื่องที่คุณอาจยังไม่รู้เกี่ยวกับยาคุมฉุกเฉิน
  
  
ColumDetail
31
สุขภาพสุขเพศ :เรื่องที่คุณอาจยังไม่รู้เกี่ยวกับยาคุมฉุกเฉิน
 
 

HUG Magazine ปีที่ 8 ฉบับที่ 6  สุขภาพสุขเพศ
เรื่องที่คุณอาจยังไม่รู้เกี่ยวกับยาคุมฉุกเฉิน
   



    A: การคุมกำเนิดฉุกเฉินการคุมกำเนิดฉุกเฉินนั้น เดิมเรียกการคุมกำเนิดหลังมีเพศสัมพันธ์ แต่ต่อมาเกรงคนเข้าใจผิด นำมาใช้แทนการคุมกำเนิดชนิดมาตรฐานที่มีใช้กัน เช่น ชนิดกิน ชนิดฉีด ชนิดฝัง ห่วงอนามัยคุมกำเนิด จึงเปลี่ยนชื่อเป็น ‘การคุมกำเนิดฉุกเฉิน’ (Emergency Contraception)
    การคุมกำเนิดฉุกเฉิน ไม่ได้นำมาแทนการคุมกำเนิดมาตรฐาน แต่นำมาใช้ในกรณีที่ฉุกเฉิน ได้แก่
1. มีเพศสัมพันธ์โดยที่ไม่ได้เตรียมตัวใดๆ
2. การคุมกำเนิดที่ใช้อยู่พลาด เช่น ลืมฉีดยาคุม ยาฝังหมดอายุ ลืมกินยาคุมต่อกัน 2 เม็ด ถุงยางอนามัยรั่ว
3. ถูกข่มขืน


    14 ข้อเท็จจริงล่าสุดที่ควรรู้ เกี่ยวกับการคุมกำเนิดฉุกเฉิน มีดังนี้ค่ะ
1. การคุมกำเนิด ฉุกเฉินแบ่งได้เป็นสองชนิด ได้แก่ ยาคุมกำเนิดฉุกเฉินชนิดกินและห่วงอนามัย
2. ยาคุมกำเนิดฉุกเฉินชนิดกิน ในเมืองไทยมี 2 ชนิด คือ
    - สูตรยูซเป้ (Yuzpe regimen) นำยาคุมเป็นแผงมาแบ่งใช้
    - ฮอร์โมนลีโวนอร์เจสเตรล 1.5 มิลลิกรัม (2 เม็ด) ที่มีขายทั่วไปในท้องตลาด ในชื่อของโพสตินอร์และมาดอนน่า ซึ่งขอเรียกว่า ‘ยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคย’
3. ยาคุมกำเนิดฉุกเฉินในต่างประเทศมีอีกชนิดหนึ่ง เป็นยาต้านฮอร์โมนโปรเจสเตอโรน ได้แก่ Ulipristal และ Mifepristal (RU 486) ในเมืองไทยไม่มีวางจำหน่าย แต่นำมาใช้เพื่อการวิจัย ได้ผลดีร้อยละ 99 – 100 แม้กินหลังมีเพศสัมพันธ์ 5 วัน นอกจากนั้น ยังใช้เป็นยาทำแท้งได้อีกด้วย
4. ห่วงอนามัย ก็เป็นการคุมกำเนิดฉุกเฉินที่ได้ผลร้อยละ 99 – 100 แม้ใส่หลังมีเพศสัมพันธ์ถึง 7 วัน ประสิทธิภาพไม่เกี่ยวกับน้ำหนักของคนไข้ แต่มีข้อเสียคือ ต้องไปพบแพทย์ไม่อาจใส่ได้เอง
5. ยาคุมกำเนิดฉุกเฉินสูตรยูซเป้ (Yuzpe regimen) ได้ผลไม่ดี คุมกำเนิดได้ร้อยละ 47 – 89 แต่หาได้ง่าย วิธีกิน คำนวณยาให้ได้ฮอร์โมน Ethinyl estradiol จำนวน 200 ไมโครกรัม และฮอร์โมนลีโวนอร์เจสเตรล จำนวน 1 มิลลิกรัม จึงต้องกินยาคุมจำนวนมาก เช่น 7 เม็ดครั้งเดียว (ปัจจุบันยาคุมเป็นชนิดฮอร์โมนต่ำ 1 เม็ด มี Ethinyl estradiol จำนวน 35 ไมโครกรัม และฮอร์โมนลีโวนอร์เจสเตรล จำนวน 150 ไมโครกรัม)
6. ยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคย วิธีกินคือ กิน 2 เม็ดทีเดียว ได้ผลดีกว่าสูตรยูซเป้ (Yuzpe regimen) คือคุมกำเนิดได้ร้อยละ 59 – 94 ไม่ควรกินเกิน 72 ชั่วโมงหลังมีเพศสัมพันธ์ เพราะได้ผลไม่ดี
7. ยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคย มีโอกาสพลาดสูง หากกินช่วงที่มีโอกาสตั้งครรภ์สูงสุด
    อันที่จริงคนเรามีโอกาสตั้งครรภ์น้อยมาก และเรื่องที่น่าแปลกคือคนไม่อยากตั้งครรภ์ มักจะตั้งครรภ์ รายละเอียดของโอกาสตั้งครรภ์คือ
    หากมีเพศสัมพันธ์ 3 วัน ก่อนไข่ตก มีโอกาสตั้งครรภ์ ร้อยละ 15
    หากมีเพศสัมพันธ์ 1 – 2 วัน ก่อนไข่ตก มีโอกาสตั้งครรภ์สูงสุดในช่วงนี้คือ ร้อยละ 30
    หากมีเพศสัมพันธ์ วันไข่ตก มีโอกาสตั้งครรภ์ ร้อยละ 12
    หากมีเพศสัมพันธ์ 1 – 2 วัน หลังไข่ตก ไม่มีโอกาสตั้งครรภ์ โอกาสร้อยละ 0
    จะเห็นว่า โอกาสตั้งครรภ์สัมพันธ์กับการมีเพศสัมพันธ์วันไหนของไข่ตก หากกินยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคย หลังไข่ตก 1 – 2 วัน ปกติก็ไม่ตั้งครรภ์อยู่แล้ว เรียกว่ากินหรือไม่กินก็ได้ผล
    แต่หากกินยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคย 1 – 2 วันก่อนไข่ตก ซึ่งมีโอกาสตั้งครรภ์สูงสุด พบว่ามีโอกาสพลาดตั้งครรภ์สูงกว่าช่วงอื่นถึง 4 เท่า
8. หากมีเพศสัมพันธ์ซ้ำ หลังกินยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคย แม้จะอยู่ภายใน 72 ชั่วโมงของการกินยา โอกาสพลาดตั้งครรภ์จะสูงกว่าการไม่มีเพศสัมพันธ์ซ้ำถึง 4 เท่า
9. ยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคยค่อนข้างปลอดภัย ไม่มีข้อห้ามใดๆ ตั้งแต่มีใช้มา ยังไม่มีคนเสียชีวิตจากผลโดยตรงของการรับประทานยา
10. ยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคย มีผลข้างเคียงเหมือนยาคุมกำเนิดสูตรยูซเป้ แต่พบน้อยกว่า 2 – 5 เท่า ผลข้างเคียงที่พบบ่อยคือ คลื่นไส้ อาเจียน ปวดหัว คัดเต้านม
11. ยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคย หากกินแล้วอาเจียน ซึ่งทำให้ประสิทธิภาพลดลง คำแนะนำคือ ให้กินยาแก้อาเจียน เช่น โมตีเลี่ยม (motilium) หรือพลาซิล (plasil) ก่อนครึ่งชั่วโมง แล้วกินยาคุมฉุกเฉินซ้ำอีกสองเม็ด
12. ยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคยจะทำให้ประจำเดือนรอบต่อไปมาเร็วขึ้น เฉลี่ย 2 วัน ทำให้ผู้ใช้สบายใจ
13. ความเชื่อที่ว่า หากกินยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคยแล้วพลาดตั้งครรภ์ จะเพิ่มการเกิดการตั้งครรภ์นอกมดลูก การรวบรวมงานวิจัยทั้งหมดพบว่า แม้ข้อมูลยังน้อยอยู่ แต่การพลาดตั้งครรภ์จากยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคย ไม่เพิ่มการเกิดความพิการในทารก ไม่เพิ่มการแท้ง ไม่เพิ่มการเกิดการตั้งครรภ์นอกมดลูก
14. ยาคุมฉุกเฉินสูตรคุ้นเคยไม่เหมาะกับผู้หญิงที่มีน้ำหนักเกิน 75 กิโลกรัม โดยคนอ้วน ดัชนีมวลกาย มากกว่า 25 – 29.9 และมากกว่า 30 กก. ต่อตารางเมตร มีโอกาสพลาดตั้งครรภ์ได้สูงกว่าคนน้ำหนักตัวปกติ 2 – 4 เท่า คนอ้วนหากต้องการคุมกำเนิดฉุกเฉินจึงควรใช้ห่วงอนามัยแทน

 สำหรับกรณีที่ถามมา การกินยาคุมกำเนิดฉุกเฉินสูตรคุ้นเคย มีโอกาสตั้งครรภ์ร้อยละ 6 – 41 โดยขึ้นอยู่กับการมีเพศสัมพันธ์ใกล้วันไข่ตกไหม

  •   การมีเพศสัมพันธ์ซ้ำหลังกินยาคุมฉุกเฉิน ทำให้มีโอกาสท้องสุงกว่าเดิมอีก 4 เท่า
  •   สามารถกินยาคุมกำเนิดต่อจากยาคุมฉุกเฉินได้เลยค่ะไม่ส่งผลเสียต่อร่างกาย
  •   ให้สังเกตประจำเดือนเดือนต่อไปถ้าไม่มาหรือมาผิดปกติ ควรตรวจน้ำปัสสาวะดูว่ามีการตั้งครรภ์หรือไม่ค่ะ
 

Comments

There are currently no comments, be the first to post one.

Post Comment

Name (required)

Email (required)

Website

Enter the code shown above in the box below

  
  
new laws

จากเพื่อนเลื่อนเป็นแฟน :: ปันปัน - สุทัตตา

 

  
  
 
  
  
 

โสดสุกสโมสร

Facebook

 

 อ่านHUGในแบบE-BOOK ได้แล้ว คลิ๊กเลย!!!

 
Copyright © 2007 by HUG Magazine   
Login  |  
   
);